نمونه سوالات و نکات جهت آمادگی آزمون نظام مهندسی

مبحث 5 مقررات ملی ساختمان (مصالح و فرآورده های ساختمانی) بخش ٧-٥ سنگدانه ها

🎯 آماده‌اید در آزمون نظام مهندسی ساختمان موفق شوید؟

✅ با هزاران فلش کارت کاملاً مطابق با مباحث مقررات ملی ساختمان، در بستر اپلیکیشن موبایل و کامپیوتر، آمادگی شما تضمین می‌شود.

🚀 هم‌اکنون پکیج موردنظر خود را دریافت کنید:

• 🏛️ معماری → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها
• 🏗️ عمران → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها
• ⚡ برق → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها
• 🔧 مکانیک → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها

💡 با این پکیج، مرور سریع و هدفمند کتاب های مقررات ملی، تسلط بر نکات کلیدی و موفقیت در آزمون به واقعیت تبدیل می‌شود!

📌 چکیده نکات کلیدی بخش ٧-٥ سنگدانه ها

✅ تسلط بر مبحث سنگدانه‌ها از مقررات ملی ساختمان، یکی از ارکان مهم موفقیت در آزمون نظام مهندسی و اجرای بتن با کیفیت بالا است. این چکیده مروری بر مهم‌ترین نکات این فصل دارد.

📌 سنگدانه‌ها بر اساس اندازه به دو گروه تقسیم می‌شوند:

• 🔹 ریز (ماسه)
• 🔹 درشت (شن)

⚠️ مرز این تفکیک، الک نمره ۴ (۴.۷۵ میلی‌متر) است.
🔑 یک نکته کلیدی و تست‌خیز: اندازه چشمه‌های الک نمره ۲۰۰ (۷۵ میکرومتر) برای تشخیص مواد ریزدانه مضر (مانند لای و رس) بسیار حیاتی است.

❌ از اشتباهات رایج در پروژه‌ها:

• بی‌توجهی به شرایط انبار کردن سنگدانه‌ها.
• طبق مقررات، سنگدانه نباید در هوای سرد یخ بزند ❄️ یا در هوای گرم زیر تابش مستقیم خورشید ☀️ قرار گیرد، زیرا این امر به شدت بر کارایی و مقاومت بتن تأثیر منفی می‌گذارد.

📦 الزامات مهم برای نگهداری و استفاده صحیح از سنگدانه‌ها:

• رعایت حداقل زمان ۱۲ ساعته نگهداری در دپو برای تثبیت رطوبت 💧.
• گروه‌بندی صحیح شن بر اساس حداکثر اندازه دانه جهت جلوگیری از جداشدگی (Segregation) ⚠️.

📊 برای آمادگی در آزمون نظام مهندسی، توجه ویژه به موارد پیشرفته زیر ضروری است:

• واکنش قلیایی–سیلیسی (ASR) ⚡ و کنترل آن با استفاده از مواد پوزولانی.
• انواع سنگدانه‌های سنگین مانند باریت و مگنتیت 🪨 و کاربرد آن‌ها در بتن‌های محافظ پرتو ☢️.

✨ این چکیده تنها بخشی از نکات کلیدی بود. برای درک عمیق‌تر این مفاهیم و مشاهده سایر نکات مهم این فصل، مطالعه مجموعه کامل پرسش و پاسخ‌ها را از دست ندهید.

 

📖 این مرور کوتاه نشان‌دهنده عمق و جزئیات مهمی است که برای موفقیت در آزمون نظام مهندسی باید به آن مسلط بود.

📖 برای مطالعه دقیق‌تر این موارد و مشاهده مثال‌های کاربردی، ادامه مطلب را از دست ندهید.

🚀 آماده‌اید مبحث 5 و سایر کتاب های مقررات ملی ساختمان را کامل مسلط شوید؟

✅ با پکیج شتاب‌دهنده مهندس برتر، به بانک جامع سوالات طبقه‌بندی شده، پاسخ‌های تشریحی و نکات طلایی در بستر اپلیکیشن موبایل و کامپیوتر دسترسی پیدا کنید و با اعتماد به نفس کامل در آزمون حاضر شوید!

📥 👉 دریافت پکیج از mohandesbartar.ir

💡 ویژگی‌های کلیدی پکیج:

• 📝 بانک جامع سوالات طبقه‌بندی شده
• 📖 پاسخ‌های تشریحی و نکات کلیدی
• 🎯 مرور هدفمند و تسلط کامل بر مبحث 5 و سایر منابع آزمون نظام مهندسی
• ⏱️ صرفه‌جویی در زمان و آماده‌سازی سریع برای آزمون

نمونه فلش کارت های این بخش که در بستر اپلیکیشن موبایلی و کامپیوتر در اختیار شما قرار می گیرد:

🔍 سؤال: بر چه اساسی سنگدانه‌ها به دو گروه ریز (ماسه) و درشت (شن) تقسیم‌بندی می‌شوند؟ اندازه الک‌های مرزی را ذکر کنید.
✅ بر اساس بندهای ۱-۱-۲-۷-۵ و ۲-۱-۲-۷-۵ صفحه ۴۵، سنگدانه ریز (ماسه) بخشی از سنگدانه است که از الک ۴.۷۵ میلی‌متری (نمره ۴) رد شده و روی الک نمره ۲۰۰ (۷۵ میکرومتر) باقی بماند. سنگدانه درشت (شن) بخشی از سنگدانه است که روی الک ۴.۷۵ میلی‌متری (نمره ۴) باقی بماند.
📝 توضیح مهندس برتر: این تقسیم‌بندی بر اساس اندازه ذرات است و برای طراحی ترکیب بتن (دانه‌بندی) حیاتی است. شن مسئول تأمین مقاومت و استحکام اصلی بتن است، در حالی‌که ماسه فضای بین ذرات درشت‌تر را پر می‌کند تا به یک ماتریس متراکم و کارپذیر دست یابیم.

🔍 سؤال: اندازه قطر چشمه‌های الک نمره ۲۰۰ بر حسب میکرومتر چقدر است؟
✅ بر اساس بند ۱-۱-۲-۷-۵ صفحه ۴۵، اندازه چشمه‌های الک نمره ۲۰۰، ۷۵ میکرومتر است.
📝 توضیح مهندس برتر: الک نمره ۲۰۰ یکی از مهم‌ترین الک‌ها در آنالیز دانه‌بندی است. موادی که از این الک عبور می‌کنند، به عنوان «ردالک» یا «لای و رس» شناخته می‌شوند و درصد مجاز آن‌ها در سنگدانه به دلیل تأثیر منفی بر گیرش سیمان و نیاز به آب، به دقت کنترل می‌شود.

🔍 سؤال: سنگدانه سنگین چیست و نام چهار نمونه از آن را بگویید.
✅ بر اساس بند ۱-۲-۲-۷-۵ صفحه ۴۵، سنگدانه سنگین، سنگدانه‌ای با چگالی زیاد است که در ساخت بتن سنگین به کار می‌رود. نمونه‌ها شامل:

• سرپانتین 🪨
• باریت ⚒️
• مگنتیت 🧲
• لیمونیت 🌑
• ایلمنیت ⛰️
• ژئوتیت 🟤
• هماتیت 🔴
• آهن یا فولاد 🏗️

📝 توضیح مهندس برتر: از این بتن‌ها برای shielding یا حفاظت در برابر پرتوهای هسته‌ای (اشعه ایکس و گاما) در بیمارستان‌ها، مراکز تحقیقاتی و نیروگاه‌های اتمی استفاده می‌شود. انتخاب نوع سنگدانه به عوامل اقتصادی و میزان چگالی مورد نیاز بستگی دارد.

🔍 سؤال: محدوده چگالی انبوهی فله‌ای سنگدانه‌های سنگین چقدر است؟
✅ بر اساس بند ۱-۲-۲-۷-۵ صفحه ۴۵، چگالی انبوهی فله‌ای این سنگدانه‌ها از ۲۴۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب (سرپانتین) تا ۷۵۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب (آهن یا فولاد) تغییر می‌کند.
📝 توضیح مهندس برتر: برای مقایسه، چگالی بتن معمولی حدود ۲۴۰۰ kg/m³ است. استفاده از سنگدانه‌های فولادی یا آهنی می‌تواند چگالی بتن را تا سه برابر افزایش دهد که این امر توانایی آن در جذب و تضعیف پرتوها را به شدت افزایش می‌دهد.

🔍 سؤال: کاربرد سنگدانه‌های واکنش‌زا با کدام نوع سیمان‌ها در پروژه‌های مهم و آبی مجاز نیست و راه‌حل کنترل این مشکل چیست؟
✅ بر اساس بند ۵-۷-۵ صفحه ۴۸، کاربرد سنگدانه‌های واکنش‌زا با سیمان‌های دارای قلیایی زیاد، به‌ویژه در پروژه‌های مهم و آبی مجاز نیست. در صورت ضرورت، برای کنترل انبساط ناشی از واکنش قلیایی–سیلیسی (ASR) باید از مواد پوزولانی به مقدار لازم استفاده شود.
📝 توضیح مهندس برتر: واکنش قلیایی–سیلیسی (Alkali-Silica Reaction) یک واکنش شیمیایی مخرب بین یون‌های قلیایی سیمان و سیلیس موجود در برخی سنگدانه‌هاست که باعث ایجاد ژل و در نتیجه انبساط و ترک‌خوردگی داخلی بتن می‌شود. پوزولان‌ها (مانند میکروسیلیس یا خاکستر بادی) با مصرف هیدروکسید کلسیم و کاهش قلیاییت محیط، این واکنش را مهار می‌کنند.

🔍 سؤال: چگونه نوع و مقدار مناسب پوزولان برای کنترل واکنش قلیایی–سیلیسی (ASR) تعیین می‌شود؟
✅ بر اساس بند ۵-۷-۵ صفحه ۴۸، تعیین نوع و مقدار پوزولان با استفاده از آزمون‌های مربوط انجام می‌شود.
📝 توضیح مهندس برتر: این آزمون‌ها معمولاً شامل آزمایش انبساط میله‌های ملات (طبق استاندارد ASTM C1567) است. در این آزمایش، میله‌های ملات حاوی ترکیب مورد نظر سنگدانه، سیمان و پوزولان در شرایط خاص دما و رطوبت نگهداری شده و انبساط آن‌ها در بازه‌های زمانی مختلف اندازه‌گیری می‌شود. مقدار پوزولانی که انبساط را به زیر حد مجاز (معمولاً ۰.۱۰٪ پس از ۱۴ روز) برساند، به عنوان مقدار مناسب انتخاب می‌گردد.

🔍 سؤال: شرایط انبار کردن سنگدانه قبل از مصرف در بتن و ملات چیست؟ (با ذکر شرایط آب و هوایی سرد و گرم)
✅ بر اساس بند ۱-۶-۷-۵ صفحه ۴۸، سنگدانه باید در جای مناسبی انبار شود.

• 🚫 نباید در هوای سرد، در معرض یخبندان و رطوبت قرار گیرد.
• ☀️ نباید در هوای گرم، در معرض تابش مستقیم خورشید قرار گیرد.

📝 توضیح مهندس برتر: هدف اصلی، حفظ دمای یکنواخت و جلوگیری از ایجاد رطوبت یا یخ‌زدگی در دانه‌هاست.

• در هوای سرد: یخ‌زدگی ذرات منجر به کلوخه‌شدن و اختلال در پیمانه‌شدن و همچنین افزایش آب اختلاط می‌شود.
• در هوای گرم: تابش خورشید دمای سنگدانه را به شدت افزایش می‌دهد که این امر باعث افزایش دمای بتن تازه، افزایش سرعت گیرش و کاهش کارایی آن می‌گردد.

✅ بهترین روش: انبار کردن زیر سایبان و روی یک سکوی خشک و عایق‌بندی‌شده است.

🔍 سؤال: چرا قرار دادن سنگدانه در معرض تابش مستقیم خورشید برای بتن‌ریزی در هوای گرم ممنوع است؟
✅ بر اساس بند ۱-۶-۷-۵ صفحه ۴۸، زیرا این کار باعث افزایش شدید دمای سنگدانه می‌شود.
📝 توضیح مهندس برتر: افزایش دمای سنگدانه مستقیماً بر دمای کل بتن تأثیر می‌گذارد. بتن گرم با مشکلات زیر مواجه می‌شود:

• 🔺 افزایش آب مورد نیاز برای رسیدن به اسلامپ ثابت
• ⏳ افزایش سرعت هیدراتاسیون و کاهش زمان گیرش
• ⚠️ افزایش احتمال ترک‌خوردگی پلاستیک
• 📉 کاهش مقاومت نهایی به دلیل ایجاد ساختار بلوری نامناسب

🔍 سؤال: حداکثر اندازه مجاز برای دانه‌بندی شن به دو گروه چگونه است؟
✅ بر اساس بند ۵-۶-۷-۵ صفحه ۴۹،

• شن‌های با حداکثر اندازه بیش از ۳۸ میلی‌متر باید در دو گروه کمتر و بیشتر از ۲۵ میلی‌متر نگهداری شوند.
• برای شن‌های با حداکثر اندازه ۳۸ میلی‌متر یا کمتر، گروه‌بندی به صورت کمتر و بیشتر از ۱۹ میلی‌متر انجام می‌شود.
  📝 توضیح مهندس برتر: این گروه‌بندی برای کاهش جداشدگی دانه‌ها و اطمینان از یکنواختی دانه‌بندی در بتن بسیار حیاتی است. دانه‌بندی نامناسب باعث کاهش کارایی و مقاومت بتن می‌شود. ⚖️🪨

🔍 سؤال: حداقل زمان نگهداری سنگدانه‌ها در دپو قبل از مصرف چقدر است و هدف از این کار چیست؟
✅ بر اساس بند ۱۲-۶-۷-۵ صفحه ۵۰، سنگدانه‌های انبار شده در دپو باید حداقل ۱۲ ساعت در محل باقی مانده و سپس مصرف شوند.
📝 توضیح مهندس برتر: این زمان برای رسیدن رطوبت سنگدانه‌ها به حد یکنواخت و پایدار ضروری است. رطوبت ناپایدار، نسبت آب به سیمان در طرح اختلاط را به هم زده و باعث کاهش مقاومت نهایی بتن می‌شود. 💧⏳

🔍 سؤال: مشخصات فنی سیلوی ذخیره سنگدانه‌ها طبق مقررات چیست؟
✅ بر اساس بند ۱۳-۶-۷-۵ صفحه ۵۰،

• سیلو تا حد امکان باید با مقطع مربع یا دایره طراحی شود.
• شیب مخروطی هرم آن باید کمتر از ۵۰ درجه باشد.
• سنگدانه‌ها باید به صورت قائم داخل سیلو ریخته شوند.
  📝 توضیح مهندس برتر: طراحی با شیب کمتر از ۵۰ درجه و ریختن قائم، از برخورد سنگدانه با جداره‌ها و جداشدگی دانه‌ها (Segregation) جلوگیری می‌کند. این کار باعث یکنواختی بتن می‌شود. 🏗️🪨

 

🔍 سؤال: برای جلوگیری از جداشدگی دانه‌ها، شن با حداکثر اندازه ۵۰ میلی‌متر باید در چه گروه‌هایی نگهداری شود؟
✅ بر اساس بند ۵-۶-۷-۵ صفحه ۴۹، باید در دو گروه کمتر از ۲۵ میلی‌متر و بیشتر از ۲۵ میلی‌متر نگهداری شود.
📝 توضیح مهندس برتر: زیرا حداکثر اندازه آن بیش از ۳۸ میلی‌متر است و ملاک گروه‌بندی عدد ۲۵ میلی‌متر می‌باشد. ⚖️

🔍 سؤال: اگر حداکثر اندازه شن ۳۰ میلی‌متر باشد، حد فاصل گروه‌بندی برای نگهداری آن چیست؟
✅ بر اساس بند ۵-۶-۷-۵ صفحه ۴۹، گروه‌بندی بر اساس کمتر و بیشتر از ۱۹ میلی‌متر انجام می‌گیرد.

🔍 سؤال: علت الزام به ریختن قائم سنگدانه در سیلو چیست؟
✅ بر اساس بند ۱۳-۶-۷-۵ صفحه ۵۰، این کار از برخورد سنگدانه با جداره‌های سیلو جلوگیری کرده و مانع جداشدگی دانه‌ها می‌شود.
📝 توضیح مهندس برتر: وقتی مصالح به صورت مایل بر روی دیواره سیلو برخورد می‌کنند، دانه‌های ریز و درشت از یکدیگر جدا می‌شوند (Segregation) که برای کیفیت بتن مضر است. 🪨🏗️

🎯 آماده‌اید در آزمون نظام مهندسی ساختمان موفق شوید؟

✅ با هزاران فلش کارت کاملاً مطابق با مباحث مقررات ملی ساختمان، در بستر اپلیکیشن موبایل و کامپیوتر، آمادگی شما تضمین می‌شود.

🚀 هم‌اکنون پکیج موردنظر خود را دریافت کنید:

• 🏛️ معماری → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها
• 🏗️ عمران → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها
• ⚡ برق → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها
• 🔧 مکانیک → دریافت پکیج کامل فلش کارت‌ها

💡 با این پکیج، مرور سریع و هدفمند کتاب های مقررات ملی، تسلط بر نکات کلیدی و موفقیت در آزمون به واقعیت تبدیل می‌شود!